2013年7月2日 星期二

【技藝101】編。竹籠



手編竹籠好裝貨 嘉義天赦莊名物

在塑膠籠,紙箱阿袂普遍 ê 時陣,裝貨、載貨,攏是用竹編籠仔,毋過,隨著時代 ê 進步,這種天然、無污染ê產品,煞沓沓仔無去,只剩蔬果運輸擱咧使用,嘛因為擱有人用,才乎嘉義ê天赦莊,這個當年竹籠王國擱也凍繼續生存。毋過,全靠手工編成 ê 竹籠,隨著老師傅逐年減少,以後袂擱看到這種環保裝貨竹籠,可能會店店看無囉。

逐項有啦,he包菜籠,雞籠、雞擔足濟--ê
Ta̍k-hāng ū--lah, he pau-tshài-láng, ke-láng, ke-tànn tsiok tsē--ê.

烘竹仔足熱--ê,啊手--啊攏會鑿--著會割--著,攏會--啊
Hang tik-á tsiok jua̍h--ê,ah tshiú--ah lóng ē tsha̍k--tio̍h ē kuah--tio̍h, lóng ē--ah.

台灣早期農作物出口,一般是用竹籠來囥,嘉義ê天赦莊,就是hit當時手工竹籠ê主要生產地,毋過閣較早進前,tsia是因為起竹管仔厝出名--ê
Tâi-uân tsá-kî lông-tsok-bu̍t tshut-kháu, it-puann sī iōng tik-láng lâi khǹg, Ka-gī ê Thinn-sià-tsng, tō sī hit-tong-sî tshiú-kang tik-láng ê tsú-iàu sing-sán-tē, m̄-koh koh-khah tsá tsìn-tsîng, tsia sī in-uī khí tik-kóng-á-tshù tshut-miâ--ê.

竹管仔厝了,咱較早庄跤攏有專門咧飼雞仔鴨仔,啊所以用彼个籠仔kā橐--咧,啊彼較早攏雞籠、雞擔,彼攏對阮庄咧做--ê。
Tik-kóng-á-tshù liáu, lán khah-tsá tsng-kha lóng ū tsuan-mn̂g teh tshī ke-á ah-á, ah sóo-í īng hit-ê láng-á kā lok--leh, ah he khah-tsá lóng ke-láng, ke-tànn, he lóng tuì guán tsng teh tsò--ê.

一喙傳一耳,逐家攏來tsia採買,自按呢這个產業佇tsia釘根發展,蔡世緯ê竹籠工場,uan-nā是庄--裡少數猶咧做--ê,伊回想斯當時ê盛況,直直講:in捌hông叫做「竹籠王國」呢?
Tsi̍t tshuì thuân tsi̍t hīnn, ta̍k-ke lóng lâi tsia tshái-bé, tsū-án-ne tsit-ê sán-gia̍p tī tsia tìng-kin huat-tián, Tshuà Sè-huī ê tik-láng kang-tiûnn, uan-nā sī tsng--lìn tsió-sòo iáu teh tsò--ê, i huê-sióng su-tong-sî ê sīng-hóng, ti̍t-ti̍t-kóng: in bat hông kiò-tsò ‘Tik-láng Ông-kok’--neh.

註解:
一喙傳一耳:華語『口耳相傳』,嘛講做「相報喙」(sio-pò-tshuì)。

上好ê時陣honnh,等於規庄攏咧做啦,家家戶戶攏是咧從事這,甚至人隔壁庄、外位庄,阮攏予in閣咧代工,因為按怎生產量攏無夠。
Siōng-hó ê sî-tsūn--honnh, tíng-î kui-tsng lóng teh tsò--lah, ke-ke-hōo-hōo lóng sī teh tsiông-sū tse, sīm-tsì lâng keh-piah-tsng, guā-uī-tsng, guán lóng hōo in koh teh tāi-kang, in-uī án-tsuánn sing-sán liōng lóng bô-kàu.

步驟
竹籠仔較環保啦,第二,較好--ê就是講伊ê物件較耐用,會用著用較久,第三就是講,伊貯ê物件,品質會較好
Tik-láng-á khah khuân-pó--lah, tē-jī, khah hó--ê tō sī kóng i ê mi̍h-kiānn khah nāi-iōng, ē īng-tio̍h īng khah kú, tē-sann tō sī kóng, i té ê mi̍h-kiānn, phín-tsit ē khah hó.

成品

8歲開始做,做甲honnh,腰脊骨就是按呢拍歹--去
Peh huè khai-sí tsò. Tsò kah--honnh, io-tsik-kut tō sī án-ne phah-pháinn--khì.

離厝較近--啊,按呢囡仔顧會著--啊,烘竹仔足熱--ê,熱天足熱--ê,啊手--啊攏會鑿--著會割--著,攏會--啊
Lī tshù khah kīn--ah, án-ne gín-á kòo ē--tio̍h-ah. Hang tik-á tsiok jua̍h--ê, jua̍h-thinn tsiok jua̍h--ê, ah tshiú--ah lóng ē tsha̍k--tio̍h ē kuah--tio̍h, lóng ē--ah.

產業落坐,目今kan-tann厝內ê人猶咧做,佇工場角仔ê老大人,身軀痀痀,猶猶原恬恬仔咧辮竹篾仔,蔡世緯上毋甘--ê,就是kā青春歲月tsiâu踮佇tsia奉獻ê這陣老師傅
Sán-gia̍p lo̍h-tshē, ba̍k-kim kan-tann tshù-lāi ê lâng iáu teh tsuè, tī kang-tiûnn kak-á ê lāu-tuā-lâng, sin-khu ku-ku, iáu iû-guân tiām-tiām-á teh pīnn tik-bi̍h-á, Tshuà Sè-huī siōng m̄-kam--ê, tō sī kā tshing-tshun suè-gua̍t tsiâu tiàm tī tsia hōng-hiàn ê tsit-tīn lāu-sai-hū.

可能這个行業就會漸漸就無--去-ah,應該是會消失--去,嘛無法度去kā保留--啊,因為,你無師傅你就無法度--ah
Khó-lîng tsit-ê hâng-gia̍p tō ē tsiām-tsiām bô--khì-ah, ing-kai sī ē siau-sit--khì, mā bô-huat-tōo kā pó-liû--ah, in-uī, lí bô sai-hū lí tō bô-huat-tōo--ah.

少年--ê無欲做,手工竹籠ê運命已經註定,可惜--ê是,佇注重環保意識ê今仔日,這項用天然ê材料,攏無污染ê技藝,終其尾會沓沓仔行入歷史
Siàu-liân--ê bô beh tsò, tshiú-kang tik-láng ê ūn-miā í-king tsù-tiānn, khó-sioh--ê sī, tī tsù-tiōng khuân-pó ì-sik ê kin-á-ji̍t, tsit-hāng īng thian-jiân ê tsâi-liāu, lóng bô ù-jiám ê ki-gē, tsiong-kî-bué ē ta̍uh-ta̍uh-á kiânn-ji̍p li̍k-sú.

記者 余榮宗 嘉義報導
Kì-tsiá Î Îng-tsong Ka-gī pò-tō

沒有留言:

張貼留言